Amakuru

wavumbuye ubwiherero bugezweho


Igihe cyo kohereza: Ugushyingo-15-2023

Ku itariki ya 19 Ugushyingo buri mwaka ni ku IsiUbwihereroUmunsi. Umuryango Mpuzamahanga wita ku bwiherero ukora ibikorwa kuri uyu munsi kugira ngo umenyeshe abantu ko hakiri abantu miliyari 2.05 ku isi badafite uburinzi bukwiye bw'isuku. Ariko se kuri twe dushobora kwishimira ubwiherero bugezweho, twigeze dusobanukirwa neza inkomoko y'ubwiherero?

Ntabwo birazwi uwavumbuye ubwiherero bwa mbere. Abanya-Ecosse n'Abagereki ba mbere bavuze ko ari bo bavumbuye bwa mbere, ariko nta gihamya ihari. Mu myaka ya 3000 mbere ya Yesu mu gihe cya Neolithic, hari umugabo witwaga Skara Brae muri Ecosse. Yubatse inzu akoresheje amabuye maze afungura umuyoboro wageraga ku mfuruka y'inzu. Abahanga mu by'amateka bemeza ko iyi miterere yari ikimenyetso cy'abantu ba mbere. Intangiriro yo gukemura ikibazo cy'ubwiherero. Ahagana mu 1700 mbere ya Yesu, mu Ngoro ya Knossos muri Crète, imikorere n'imiterere y'ubwiherero byararushijeho kugaragara. Imiyoboro y'ibumba yahujwe n'amazi. Amazi yazengurukaga mu miyoboro y'ibumba, yashoboraga gusohora ubwiherero. Uruhare rw'amazi.

1400 400

Mu 1880, Igikomangoma Edward w'Ubwongereza (waje kuba Umwami Edward wa 7) yahaye akazi Thomas Crapper, umufundi w'amazi uzwi cyane icyo gihe, kugira ngo yubake ubwiherero mu ngoro nyinshi z'abami. Nubwo bivugwa ko Crapper yavumbuye ibintu byinshi bifitanye isano n'ubwiherero, Crapper si we wavumbuye ubwiherero bugezweho nk'uko abantu bose babitekereza. Ni we wa mbere wamenyekanishije ubwiherero bwe mu buryo bw'icyumba cy'imurikagurisha, ku buryo iyo abaturage basana ubwiherero cyangwa bakeneye ibikoresho, bahitaga bamutekerezaho.

Igihe ubwiherero bw'ikoranabuhanga bwatangiye neza cyane ni mu kinyejana cya 20: imigozi yo gukaraba, ibigega by'amazi, n'impapuro z'isuku (byavumbuwe mu 1890 kandi bikoreshwa cyane kugeza mu 1902). Ibi bihangano n'ibihangano bishobora gusa n'aho ari bito, ariko ubu bisa nkaho byahindutse ibintu by'ingenzi. Niba ugitekereza koubwiherero bugezwehonta cyahindutse cyane, reka turebe: Mu 1994, Inteko Ishinga Amategeko y'Ubwongereza yatoye Itegeko rya Politiki y'Ingufu, risaba koubwiherero bwo kogagusuka litiro 1.6 z'amazi icyarimwe, kimwe cya kabiri cy'amazi yakoreshejwe mbere. Iyi politiki yarwanyijwe n'abaturage kuko ubwiherero bwinshi bwari bwafunze, ariko ibigo by'isuku byahise bivumbura uburyo bwiza bwo kwiyuhagira. Ubu buryo ni bwo ukoresha buri munsi, buzwi kandi nka kijyambere.isuku y'ubwihererosisitemu.

场景标签图有证书